Safra Kesesi Ameliyatı Sonrası Beslenmede Dikkat Edilecek Hususlar

Konya Özel Selçuklu Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Dyt. Bilge Yavuz, ulusalajans haber sitesi okurları için Gazeteci Hasret Dilek Delier'e "Safra Kesesi Ameliyatı Sonrası Beslenmede Dikkat Edilecek Hususlarla" ilgili bilgi verdi.

Safra Kesesi Ameliyatı Sonrası Beslenmede Dikkat Edilecek Hususlar

Safra Kesesi Ameliyatı Nedir?

Safra kesesi; karın bölgesinin üst tarafında, karaciğerin alt yüzeyine yapışık halde bulunan ve armutu andıran kese şeklinde bir organdır. Safra kesesi su, yağ asitleri, organik tuz, safra tuzu, safra pigmenti, kolesterol ve lesitinden oluşur; karaciğer tarafında üretilen safranın depo edilmesinde görev alır. Safra; yağların sindiriminde, emiliminde ve kandaki bazı atık maddelerin vücuttan uzaklaştırılmasında görevli vücut sıvısıdır. Safra kesesi sarı -yeşil bir sıvı olan safrayı depolar, konsantre eder; gerektiğinde sindirim kanalına boşaltımını gerçekleştirir. Safra kesesi genelde açlık durumunda safranın birikimini yapar; sindirim durumunda ise kesenin kasılmasıyla beraber safrayı bağırsağa boşaltır.

Safrayı oluşturan maddelerin belirli bir oranda ve dengede bulunur. Safra içeriğindeki maddelerin konsantrasyonlarının değişmesi çökelek oluşumuna neden olur. Oluşan çökeleklerin safra kesesinde büyümesi sonucu safra taşları oluşur. Safra taşını oluşumunun görülme sıklığı bayanlarda erkeklere göre daha fazladır. Safra taşı oluşum nedenleri olarak obezite, genetik faktörler, yaş, cinsiyet ve sık doğum yapma sayılabilir.

Safra kesesinin alınması ameliyatı kolesistektomi olarak adlandırılmaktadır. Kolesistit olarak bilinen safra kesesi iltihaplanmaları ve safra kesesi kanseri gibi durumlarda da tedavi amacıyla bu ameliyat gerçekleştirilebilir. Safra kesesinin alınması durumunda safranın depo edilmesi görevini safra kanalı gerçekleştirir. Kolesistektomi ameliyatı açık (klasik) ve kapalı (laparoskopik) olarak iki farklı teknik ile yapılmaktadır. Doktorlar kapalı kolesistektomi ameliyatının hastalar açısından daha konforlu ve ağrısız olduğunu ifade etmektedir.

Safra Kesesi Ameliyatı Sonrası Beslenmede Dikkat Edilecek Hususlar

Safra kesesi ameliyatı sonrasında gastrointestinal sistemde bulantı ve kusma gibi şikayetler görülebilir, normaldir. Bulantı ve kusmaya bağlı olarak besin, vitamin, mineral yetersizliklerinin görülmesi kişide ciddi kilo kaybına neden olabilir. Olası kilo kayıplarının ve eksikliklerin önüne geçebilmek adına oral (ağızdan) ya da enteral beslenme ürünleri takviyesiyle kişinin beslenmesi planlanmalıdır. Kolesistektomi ameliyatı sonrasında safra taşı oluşumunun tekrar etmemesi ve komplikasyonların gelişmemesi için mutlaka safra kesesi ameliyatı sonrası beslenmenin planlanması gerekmektedir. Safra kesesi alınan hastalarda besin yetersizliğinin görülmemesi için beslenme düzeninin bir diyetisyen tarafından hazırlanmış olması önemlidir. Diyet planlaması günlük kalorinin %45-55’i karbonhidrat; %12-15’i protein ve %20-25 yağdan olacak şekilde düzenlenmelidir.

Ameliyat sonrasında kişide bağırsak sesleri yerine gelinceye ve hasta gaz çıkarıncaya kadar ağız yolu ile beslenmeye geçilmez. Sonrasında hastanın durumuna göre oral (ağızdan) veya enteral beslenme tedavisi uygulanır.

Safra kesesi alınan hastalarda beslenme kademeli olarak ilerler. Ameliyat sonrasında bir süre tüketilmemesi gereken besin gruplarından uzak kalınmalı, yağ içeriği yüksek besinler beslenmede yer almamalıdır. Safra kesesi alındıktan sonraki ilk üç ayda “3 nolu ülser diyeti” olarak adlandırılan beslenme düzeni uygulanabilir. Sonrasında safra diyeti uygularken liste dışındaki besinler ve yağlı gıdalar yavaş yavaş beslenme düzenine eklenmelidir. Ameliyat sonrası kabızlık problemiyle karşılaşmamak için lif yönünden zengin besinler mutlaka beslenmede yerini almalıdır. Taze sebze ve meyveler posa kaynağı besinler olarak tüketilebilir.

Diyetisyen tarafından yaş, cinsiyet, boy ve ağırlık durumuna göre hazırlanan safra diyeti listesinin sürdürülebilir olması hastanın yaşam kalitesi açısından önemlidir.

SAFRA KESESİ AMELİYATI SONRASI UZAK DURULMASI GEREKEN BESİN VE BESİN GRUPLARI

•Yağda kızartılmış yumurta, çok yağlı peynir çeşitleri, et, tavuk ve balık çeşitleri
•Yumurta ve yumurta içeren besinler (Yumurtanın vücutta tolere edilmesi kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Bu yüzden tüketimi de kişiye göre belirlenmelidir.) ilk 3 ay tüketilmemelidir.
•Hazır, paketli ürünlerin içeriğinde yumurta bulunabilmektedir, etiket okumak oldukça önemlidir.
•Karaciğer, beyin, böbrek gibi sakatatlar ve tavuk derisi
•Koyu çay ve kahve, limonata, boza, nescafe, kakaolu süt, alkollü içecekler, maden suyu, soda, hazır meyve suları, kola ve gazoz gibi asitli içecekler
•Gaz yapıcı lahana, turp, brokoli, karnabahar, kereviz gibi sebzeler; mercimek, nohut, maş fasulyesi ve kuru fasulye gibi kurubaklagil çeşitleri
•Fındık, fıstık, ceviz ve badem gibi yağlı kuruyemişler
•Salam, sosis, sucuk ve pastırma gibi işlenmiş ve şarküteri ürünleri
•Bütün yağlı yiyecekler, kavurma ve kızartmalar
•Kaymak, krema, tahin, tahin helvası, çikolata, cips, çeşnili kraker, hazır kekler ve bisküviler
•Yağlı ve yağ içeriği yüksek kurabiye, poğaça, börek, kek ve pasta gibi hamur ve hamur işleri
•Pul biber, karabiber, sumak, kişniş, kimyon gibi keskin baharatlar
•Salamura besinler, turşu, sirke, çeşniler, et suyu, hardal, sarımsak, çemen, limon tuzu
•Hazır çorbalar, et suyu veya tavuk suyu eklenmiş çorbalar, acılı çorbalar, kuru baklagil bulunan çorbalar

SAFRA KESESİ AMELİYATI SONRASI BESLENME NASIL OLMALIDIR?

•Günde 3 ana öğün mutlaka yapılmalı, kişiye göre 2-3 ara öğünün yapılacak şekilde planlanmalıdır.
•Öğünler arasında 2,5-3 saatlik aralıklar bulunabilir, uzun süren açlıklar önerilmez, maksimum 4 saat açlık.
•Dikkat edilmesi gereken en önemli besinler arasında yer alan yumurta hastanın toleransına göre tercih edilebilir. Bazı hastalar yumurtayı daha kolay sindirebildiklerinden ameliyattan 3 ay sonrasında beslenme düzenine yumurtayı eklemeye başlayabilir; 1,5-2 sene sonrasında ise yumurta beslenme planında tamamen yer alabilir.
•Midede şişkinlik oluşturabilecek ve gaz yapabilecek sebze (lahana, turp, brokoli gibi) ve kuru baklagil çeşitleri tercih edilmemelidir.
•İçecek olarak açık şekersiz çay, ıhlamur ve ada çayı gibi mideye rahatsızlık vermeyecek çaylar tercih edilebilir; asitli içeceklerden ve koyu çay-kahveden uzak durulmalıdır.
•Porsiyon miktarları oldukça önemlidir ve yasaklı besinler tüketilmemelidir.
•Her türlü paketli ve işlenmiş üründen uzak durulmalıdır.
 

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Kırkağaç tren garında restorasyon başladı
Kırkağaç tren garında restorasyon başladı
Jandarmadan helikopter destekli trafik denetimi
Jandarmadan helikopter destekli trafik denetimi